شرکت تعاونی دامداران صنعتی و نیمه صنعتی

انبارداری

به علت نقص های فنی انبارها و سیلوها و عدم آشنایی مسئولین به روش انبارداری هر ساله میزان قابل توجهی از محصولات انباری در کشور فاسد می گردد و از این راه زیان های مالی قابل توجهی حاصل می گردد.عوامل اصلی زیان های مذکور عبارتند از :حشرات،میکرواورگانیسم ها، جوندگان و وجود رطوبت اضافی در دانه ها که محیط مناسبی را برای رشد حشرات و میکرواورگانیسم ها فراهم می کند.حشراتی که از دانه تغذیه می کنند نه تنها باعث کاهش وزن آن می شود بلکه با پخش فضولات خود موجب آلودگی و کاهش ارزش غذایی دانه ها خواهد شد.رشد میکرواورگانیسم ها نیز باعث تغییر کیفیت دانه ها شده و از ارزش غذایی آنها کاسته می شود.اگر رطوبت دانه ها بالا باشد موجب می گردد که حرارت دانه ها افزایش یافته و سبب تغییر کیفیت دانه ها،کلوخه شدن، کپک زدن و سبز شدن دانه ها گردد.

موش ها علاوه بر آنکه از دانه ها تغذیه می کنند آن را به فضولات و ادرار خود آلوده می سازند.پرندگان هم در انبارهای باز یا بدون در و پنجره از دانه ها تغذیه کرده و فضولات خود را بین دانه ها بر جای می گذارند.بنابراین با توجه به موارد فوق در ساختمان انبارها ، روش انبارداری و وسایل حمل و نقل بایستی نکاتی را رعایت نمود تا مانع بروز چنین خساراتی شد.

پاکیزگی انبار

بعد از خروج تمام یا قسمتی از محتویات انبار و همچنین قبل از ورود کالای تازه باید انبار را تمیز کرد.برای تمیز کردن انبار فقط باید از جارو استفاده شود و نبایستی آب به کف آن پاشید.علاوه بر نظافت کف انبار، دیوارها نیز باید با جارو تمیز شود.

بازرسی کالا

کالایی که وارد انبار می گردد قبلا بایستی بازرسی شود تا عدم آلودگی آن به حشرات، کنه ها و آفات محرز گردد.علاوه بر این باید حداقل هفته ای یک بار محتویات انبار از نظر وجود آفات و امراض بازرسی شود و در صورت لزوم نمونه هایی از آن برای آزمایش به آزمایشگاه فرستاده شود.

بازرسی دور انبار

دور انبار به هیچ وجه نباید به وسیله پله ثابت و ... به زمین متصل باشد چون این کار ورود موش به انبار را تسهیل می کند.پلکان عبور برای تخلیه و پر کردن انبار باید بلافاصله بعد از کار روزانه برداشته شود.

بازرسی کف انبار

قبل از ریختن بار در انبار و یا قرار دادن گونی ها و کیسه ها باید دقت کرد که کف انبار رطوبت نداشته باشد و در صورت مشاهده کوچکترین اثر رطوبت باید از ریختن بار روی کف انبار خودداری نمود در این موارد باید گونی ها را روی پالت های چوبی و یا نایلونی چید.

ضد عفونی

انبار را قبل از ورود کالای تازه باید با سموم توصیه شده ضد عفونی نمود.

حمل و نقل و چیدن کالا

در انبارهای کوچک که با استفاده از نیروی انسانی انجام می گیرد باید دورتادور کیسه ها و بین کیسه های چیده شده راهرویی به عرض 5/1 متر ایجاد کرد تا امکان تهویه ، نظافت، ضد عفونی و دسترسی به تمام کیسه ها میسر باشد. عرض راهرو اطراف انبار نسبت به بزرگی یا کوچکی آن از 75 تا 100 سانتی متر تغییر می کند. همچنین برای اینکه امکان ضد عفونی سقف وجود داشته باشد باید فاصله ای به میزان 75 الی 100 سانتی متر بین سطح فوقانی کالا و سقف محسوب گردد. حمل و نقل و چیدن کالا در انبارهای بزرگ اغلب با ماشین از قبیل نوار نقاله، دستگاه های بالا برنده و ماشین های دستی صورت می گیرد.

طرز چیدن کیسه ها

برای چیدن کیسه ها روی کف انبار از دیوناژ(dunnage) استفاده می شود. دیوناژ به هر وسیله ای گفته می شود که بین کف انبار و کیسه ها قرار می گیرد تا از رسیدن رطوبت به محموله که موجب کپک زدگی و فساد می گردد جلوگیری شود. ساده ترین نوع آن نایلون یا لاستیک ضد رطوبت است که کیسه ها بر روی آن چیده می شود. نوع دیگر دیوناژ الوارهای چوبی است که به طور افقی – عمودی به یکدیگر متصل شده اند و در زیر کیسه ها روی کف انبار ها قرار داده می شود. در صورتی که الوارهای چوبی روی هم و به طور منظم به حالت افقی –عمودی چفت شده باشند به آن پالت می گویند که برای حمل و نقل با لیفتراک مناسب است. قبل از استفاده از پالت ها باید آنها را بازرسی و ضد عفونی نمود تا از آلوده شدن احتمالی محموله یا آسیب رسیدن به کیسه ها در صورت داشتن میخ یا شکستگی جلوگیری شود.

چنانچه کیسه ها یکی پس از دیگری روی هم چیده شود و ردیفها با یکدیگر درگیری نداشته باشند توده ای تشکیل می شود که نا پایدار و سست بوده و ممکن است با کوچکترین تکانی ریزش کنند.

روش توصیه شده آن است که لایه های متوالی را با چیدن کیسه ها در جهت مخالف یکدیگر با هم گره زد ،با این کار نه تنها توده پایداری به وجود می آید بلکه انبارداری و شمارش سریع کیسه ها آسان می شود.کیسه ها را معمولا در لایه های سه تایی، پنج تایی یا هشت تایی می چینند.

طرز چیدن کیسه ها به صورت لایه های زوج و فرد به شکل زیر است:

در انبارهای غله محصول را به صورت کپه کنار هم ریخته به طوری که هر کپه نمایانگر بار یک کامیون باشد. البته به علت محدود بودن انبارها و ظرفیت آنها با لودر یا هر وسیله دیگری محصول را روی هم ریخته به طوری که ارتفاع هر کپه ممکن است تا سه متر برسد. در این گونه موارد بایستی انبار به تهویه بسیار قوی و سایر امکانات لازم مجهز باشد تا با هوادهی منظم و زیر و رو کردن محصول از بالا رفتن درجه حرارت و در نتیجه فساد آنها جلوگیری شود. از طرف دیگر هر هفته یک بار بایستی انبارها را بازرسی نمود تا در صورت مشاهده علایم وجود حشره یا قارچ زدگی بتوان نسبت به ضد عفونی کردن محصول و یا سایر روشهای پیش گیری کننده اقدام نمود.

نکاتی که در موقع انبار کردن محصول باید به آنها توجه نمود شامل:

1-       جلوگیری از رسیدن رطوبت کف انبار به محصول : در موقع احداث انبار باید در ساختمان کف انبار از عایق یا مواد غیر قابل نفوذ استفاده نمود. از پالت های چوبی نیز برای جلوگیری از رسیدن رطوبت به کیسه ها استفاده شود.

2-       جلوگیری از رسیدن رطوبت به محصول از طریق دیوارها : برای جلوگیری از رسیدن رطوبت دیوار به کیسه ها بایستی فاصله ای بین دیوار و کیسه ها در نظر گرفته شود.

محاسن چیدن صحیح کیسه ها

1-       حداکثر استفاده از فضای انبار

2-       امکان جارو کردن و نظافت کف انبار

3-       تسهیل در امر بازرسی محصول از نظر حشره زدگی و آفات و جوندگان

4-       امکان شمارش کیسه ها

5-       هوادهی و تهویه کیسه ها

نحوه کنترل حشرات و جوندگان

1-       مسدود کردن کلیه سوراخ ها و شکاف های در، پنجره ها و سقف که ممکن است آفات از طریق آنها وارد انبار شده و یا در بین آنها پنهان شود.

2-       مرمت شکاف های موجود در دیوارها

3-       ضد عفونی ساختمان انبار و محصولات علیه آفات

4-       پاکیزه نگه داشتن کامل انبار

5-       خارج کردن و از بین بردن هر نوع آلودگی که ممکن است منشا حشرات تازه باشد.

Web log: http://www.sabalandam.blogfa.com

Email: saeedi85@yahoo.com

مهر 1387